พ่อแม่หลายๆคน มักคิดว่าที่ “ลูกเป็นสมาธิสั้น”
เกิดจากที่ตนเองเลี้ยงลูกไม่ดี
หรือ คิดว่าเกิดจากเด็กไม่มีแรงจูงใจ
ไม่มีความตั้งใจ ในการทำสิ่งใดสิ่งหนึ่ง
ซึ่งจริงๆแล้วไม่ได้เกิดจากปัจจัยดังกล่าวทั้งหมด
อาการสมาธิสั้น ; Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD)
เป็นภาวะความผิดปกติของพัฒนาการทางระบบประสาท
เกิดภาวะขาดสมดุลของสารเคมีภายในสมอง
ส่งผลต่อพัฒนาการของเด็ก ทางด้านการควบคุมอารมณ์
การมีสมาธิจดจ่อหรือให้ความสนใจต่อสิ่งใดสิ่งหนึ่ง
และการยับยั้งตัวเองหรือควบคุมตัวเอง
สมองของ “เด็กสมาธิสั้น”
มีความแตกต่างทางด้านชีวภาพ เมื่อเทียบกับสมองของเด็กทั่วไปที่ไม่ได้เป็นสมาธิสั้น
โดยสามารถแบ่งออกได้เป็น 3 ส่วน คือ
1. โครงสร้าง
2. การทำงาน
3. สารเคมีในสมอง
1.โครงสร้างของสมอง
โดยเด็กสมาธิสั้น มีขนาดของสมอง ส่วน “อะมิกดาลา (Amygdala)” และ “ฮิปโปแคมปัส (hippocampus)”
ที่เล็กกว่าสมองของเด็กทั่วไป
ซึ่ง
สมองส่วน “อะมิกดาลา (Amygdala)” เป็นสมองส่วนที่เกี่ยวกับ “อารมณ์” เช่น กลัว โกรธ เศร้า เครียด และสมองส่วน “ฮิปโปแคมปัส (hippocampus)” เป็นสมองส่วนที่เกี่ยวกับ “ความทรงจำ” การเปลี่ยนความทรงจำระยะสั้น ให้เป็นระยะยาว
และยังพบว่า สมองส่วนหนึ่งของเด็กสมาธิสั้นจะโตเต็มที่ในอัตราที่ช้าลง (ประมาณ 1-3 ปี)
2.การทำงานของสมอง
โดยเด็กสมาธิสั้น มีการไหลเวียนของเลือดที่ไปเลี้ยง ” สมองส่วนหน้า (Prefrontal cortex) ” ที่ลดลง ทำให้สมองส่วนนี้ทำงานได้น้อยลง ซึ่งสมองส่วนนี้ มีความสำคัญในเรื่องการ คิด วางแผน แก้ปัญหา ตัดสินใจ การมีสมาธิจดจ่อ รวมทั้ง การควบคุมอารมณ์ ยับยั้งชั่งใจ การอดใจรอและการแสดงออกทางอารมณ์ เช่น กลัว โกรธ เศร้า
.
ในงานวิจัยที่ตีพิมพ์ ในปี 2010 พบว่า เด็กสมาธิสั้น ไม่มีการเชื่อมต่อของสมองส่วน “Frontal cortex” และ “Visual processing” ทำให้เด็กกลุ่มนี้มีทักษะด้าน ‘การมองเห็น’ คือความสามารถในการจดจำและจัดการกับข้อมูลที่เป็นรูปภาพ ไม่ว่าจะเป็นการรับรู้ การวิเคราะห์ หรือการประมวลผลข้อมูลในรูปแบบภาพหรือสัญลักษณ์ที่แตกต่างจากเด็กที่ไม่ได้เป็นสมาธิสั้น
3.สารเคมีในสมอง
สมองจะทำการสื่อสารระหว่างเซลล์ได้โดยมี “สารสื่อประสาท หรือ สารเคมีในสมอง “ ที่ทำหน้าที่เป็น “Messenger” คอยรับส่งข้อมูลระหว่างเซลล์
.
ซึ่งในเด็กสมาธิสั้น มีความผิดปกติหรือเกิดความไม่สมดุลของสารเคมีที่ชื่อ “โดปามีน (Dopamine)” และ นอร์เอพิเนฟริน (Noreepinephrine) ซึ่ง อาจจะมีน้อยเกินไป,มีตัวรับไม่เพียงพอ หรือ ไม่มีประสิทธิภาพมากพอ